Ödeme emri ile tebliğ edilen borca karşı;
• Ödeme yapılabilir,
• Mal Bildiriminde bulunulabilir,
• Vergi Mahkemesinde dava açılabilir.
Ödeme Emri nedir ?
Ödeme emri, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında, süresi içinde ödenmeyen kamu borçları için hazırlanır. Vergi daireleri tarafından, borcunu zamanında ödemeyen gerçek kişi veya tüzel kişilere yönelik düzenlenen bu belge, borcun ödenmesi ya da borçla ilgili mal beyanında bulunulması gerektiğini borçluya iletmek amacıyla kullanılır.
Ödeme emrinin düzenlenmesiyle birlikte vergi dairesi, kamu alacağının tahsili için cebri tahsilat sürecine de başlamış olur. Asıl borçlulardan tahsilat yapılamaması veya tahsilat yapılamayacağının belirlenmesi durumunda, kanuni temsilciler, limited şirket ortakları, yabancı kişi ve kurumların temsilcileri gibi borçtan sorumlu olanlara da ödeme emri tebliğ edilerek borcun ödenmesi istenir.
Ödeme Emrinde Hangi Hususlar Yer Alır?
Ödeme emrinde;
• Borcun asıl ve fer’ilerinin türü ve tutarı,
• Borcun nereye ödeneceği,
• Süresinde ödenmeyen borcun, vergi dairesi tarafından cebren tahsil edileceği,
• Süresinde ödenmeyen borçla ilgili olarak mal bildiriminde bulunulması gerektiği,
• Mal bildiriminde bulunmadığı takdirde borçlunun üç ayı geçmemek üzere hapis cezası alacağı,
• Gerçeğe aykırı mal bildiriminde bulunması durumunda hapis cezası alacağı,
• Ödeme emrine karşı hangi mahkemede dava açılabileceği,
• Borçlunun; hacze konu malının bulunmadığını bildirirken, en son ikametgah ve işyeri adreslerini, varsa kayıtlı olduğu diğer vergi dairelerini ve kamu idarelerini, bu idarelerdeki kayıt ve hesap numaralarını, ayrıca nüfus kayıt örneğini vermek zorunda olduğu, geçerli bir nedeni olmadan bu bilgileri sunmayan kişilerin elli güne kadar adli para cezas ile cezalandırılacağı,
hususları yer alır.
Mal Bildirimi Nedir?
Mal bildirimi, borçlunun kamu alacağını karşılayabilecek düzeydeki menkul ve gayrimenkul varlıklarını, alacak ve haklarının türünü, niteliğini ve miktarını ya da herhangi bir mal varlığının bulunmadığını, ayrıca geçim kaynaklarını ve buna göre borcunu nasıl ödeyebileceğini vergi dairesine yazılı ya da sözlü şekilde bildirmesidir. Borçlunun haczedilebilecek malları olmadığını bildirmesi mal bildirimi hükmündedir.
Mal bildirimi bir servet beyanı niteliği taşımadığından, borçlunun sadece borcunu karşılayacak kadar mal bildiriminde bulunması yeterlidir. Borçlunun bu miktardan daha fazla mal beyan etmesi talep edilemez veya buna zorlanamaz.
Gerçeğe Aykırı Mal Bildiriminde Bulunanlar Hakkında ya da Mal Bildiriminde Bulunmayanlar Hakkında Ne Yapılır?
Gerçeğe aykırı mal bildiriminde bulunanlar veya bildirdikleri mal durumu, yaşam tarzlarıyla uyumlu olmayanlar, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Kendisine ödeme emri tebliğ edilen borçlu, 15 gün içinde borcunu ödemez ve mal bildiriminde bulunmazsa (ödeme emrine karşı dava açılmışsa, ret kararının tebliğinden itibaren 15 gün içinde mal bildiriminde bulunmaması durumunda), mal bildirimi yapılana kadar, bir defaya mahsus olmak üzere ve üç ayı aşmamak kaydıyla hapis cezasıyla tazyik olunur. Borçlu, mal bildiriminde bulunduğu anda hapsen tazyik kararı alınmış olsa bile, bu karar infaz edilemez. Eğer borçlu hapis cezasına çarptırılmışsa, derhal serbest bırakılır.
Hangi Nedenlerle Ödeme Emrine Karşı Dava Açılabilir?
Ödeme emrini alan borçlu, tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde şu iddialarla dava açabilir:
• Borcunun bulunmadığı,
• Borcunun kısmen ödendiği,
• Borcun zamanaşımına uğradığı.
Borcun türüne göre, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’na tabi borçlar için vergi mahkemesinde, diğer borçlar için ise idare mahkemesinde dava açılabilir.
Dava Açılması Borçlu Hakkındaki Takip İşlemlerini Durdurur mu?
Dava açan borçlu hakkında, davayı gören mahkeme tarafından yürütmeyi durdurma kararı verilmediği sürece, takip işlemleri devam eder.
Vergi/İdare Mahkemesinde Açtığı Davayı Kaybeden Borçlu Ne Yapmalıdır?
Borçlu, vergi mahkemesinde açtığı davanın tamamen veya kısmen reddedilmesi durumunda, ret kararının kendisine tebliğinden itibaren 15 gün içinde mal bildiriminde bulunmak zorundadır. Bu 15 gün içinde ödeme emrine konu borç tamamen ödenirse, mal bildiriminde bulunma yükümlülüğü ortadan kalkar.
İlk derece mahkemesinde açtığı davayı kaybeden borçlu, davaya konu tutarın ilgili dönemdeki parasal sınırı aşması durumunda, üst yargıya başvurma hakkına sahiptir.
Eski Limited Şirket Ortağına veya Müdürüne Hisse Devri Sonrası Sorumlu Olduğu Döneme Ait Ödeme Emri Geldi Ne Yapılmalı ?
15 gün içinde dava açma süresini kaçırmadan dava açarak ödeme emrini iptal ettirebilirsiniz.


